Op donderdag 8 april 2010 organiseerde ZNetwerk in samenwerking met
“Ondernemen in de Zorg” een netwerkbijeenkomst met als thema:

”Marktwerking in de Zorg”

De Nederlandse zorgmarkt is volop in beweging maar kunnen we inmiddels echt spreken van marktwerking is de zorg? Worden zorgverleners aangesproken op hun professionaliteit en wie wordt daar uiteindelijk beter van?

Sprekers waren:
Willy van der Kamp (Eigenaar van der Kamp Coaching, columnist ZNetwerk)
John Bergs (Eigenaar Bergs Business, voormalig bestuurder Vitalis te Eindhoven)

Verslag van de bijeenkomst:

Dwingt concurrentie zorgaanbieders om betere zorg te verlenen? Betekent marktwerking de markt zijn werk laten doen? Deze en andere vragen kwamen aan bod tijdens een boeiende bijeenkomst die marktwerking in de zorg als centrale thema had.

De eerste spreker was John Bergs, voormalig bestuurder van Vilalis in Eindhoven, thans eigenaar van Bergs Business. John begon te vertellen over het feit, dat Vitalis op een bepaald moment een behoorlijk eigenwijze directeur had. Die ervoer vanuit de politiek discrepanties en beperkingen richting de zorgsector. Toch ging deze directeur behoorlijk zijn eigen gang. Op een plek waar eerst een fietsenstalling stond, lies hij bungalows bouwden, omdat het uitzicht daar zo mooi was. Een van zijn motto’s was: “Zorg niet alleen voor uitgaven, maar ook voor inkomsten”. Hij was voorstander van een ondernemende structuur binnen de organisatie en tevens van maatschappelijk ondernemerschap. Hij merkte dat zijn klanten zowel fysiek als overdrachtelijk de ruimte wilden. Omdat Vitalis zowel de beter als minder goed bedeelde ouderen goed wilde bedienen, werd binnen de organisatie een behoorlijke discussie over tweedeling gevoerd. Vanuit het publiek kwam de vraag, hoe John als bestuurder in deze laatste discussie stond. John: ‘Waarom mogen er alleen verschillen in levensstijl en welvaart zijn wanneer je jong bent? Wie ben je als bestuurder om daar een oordeel over te hebben? Ik kan moeilijk zeggen: Ik vind uw welvaartniveau veel te hoog.’ Vitalis was wel van mening dat de basiszorg gewoon voor iedereen hetzelfde moest zijn, maar dat er op het gebied van bijvoorbeeld wonen verschillen mogen zijn. Vitalis is destijds opgesplitst in drie werkmaatschappijen. John: ‘We mochten geen winst maken met ons vastgoed, maar wij zeiden altijd: we maken geen winst, we houden gewoon geld over.’ (gelach) Wel was het zo, dat dit geld weer werd geïnvesteerd in de zorg. John: ‘Als je onderneemt, moet je ook goed weten in welke markt je wilt opereren. Als Vitalis hebben wij bijvoorbeeld gezegd, we begeven ons niet in de thuiszorgmarkt, daar zijn andere partijen veel beter in.’ John sloot af met de quote: ‘Marktwerking betekent niet: de markt zijn werk laten doen. ‘

Kretologie
De volgende spreker was Willy van der Kamp, eigenaar van Van de kamp Coaching en columnist bij ZNetwerk. Hij toonde een Youtube filmpje, waarin een ZZP’er blij over een ziekenhuisafdeling liep en zijn producten enthousiast aan de patiënten probeerde te verkopen. Vervolgens was het onderwerp excellente zorg. Willy vroeg zich af of concurrentie ons dwingt om betere zorg te leveren. In de organisaties waar ze zelf had gewerkt, kwam ze vaak termen tegen als: cliënt centraal en kwaliteit van zorg. Uit het publiek vroeg iemand of dit dan feitelijk loze kreten waren. Zover wilde ze niet gaan, maar het gevaar dat deze kretologie overgaat in beschrijvingen die op gespannen voet met de werkelijkheid staan, is volgens haar altijd aanwezig. Willy herinnerde zich een vakantie, waarbij een van haar kinderen ernstig ziek werd en plotseling opgenomen moest worden in een ziekenhuis in Scandinavië. De artsen en verpleegkundigen vroegen haar om een foto van haar kind. Zij hebben dat boven zijn bed gehangen, zodat ze ze konden zien waar ze naartoe werkten, namelijk een gezond kind. Hoewel die periode heftig was, kijkt ze door dit soort acties niet op een heel vervelende manier daaraan terug. Vervolgens haalde ze een uitspraak van Mahatma Gandhi aan: ‘You must be the change you wish to see in the World’. Willy: ‘Je moet als organisatie niet alleen naar binnen gericht zijn, maar ook naar buiten. Daarnaast is het belangrijk, dat je als werknemers in de zorgsector niet samenvalt met de uitdagingen in het werk, maar daar feitelijk bovenstaat.’ Je zou wel betrokken moeten zijn, maar je niet totaal moeten laten involveren. Om dit te illustreren haalde ze Aristoteles aan die (in zijn Ethica – red.) sprak over het juiste midden tussen twee uitersten. Vanuit het publiek kwam de vraag of dit gedrag wel te leren is? ‘Moet je dan niet heel ander soort personeel aannemen?’ Willy erkende dit deels, maar het is volgens haar gewoon ook een denkrichting binnen je organisatie.