Netwerkbijeenkomst 8 juni 2010: Financien in de zorg

Op 8 juni jongstleden vond de eerste gezamenlijke netwerkbijeenkomst van de LinkedIn groepen “Ondernemen in de zorg” en “Financiële professionals in de zorg” plaats. Die leidde tot een levendige discussie. Niet alleen over de vraag of marktwerking in de zorg meerwaarde heeft, maar ook over wat resultaat verantwoordelijke eenheden kunnen betekenen voor zorgaanbieders.

De bijeenkomst werd geopend door Jeroen Schenk, manager van de LinkedIn groep “Financiële professionals in de zorg” en tevens manager en oprichter van Cure4Finance. Voordat de sprekers aan het woord kwamen, nodigde Schenk de zaal nog uit suggesties voor volgende bijeenkomsten door te geven aan hem of aan Frank Mulder, manager van de LinkedIn groep van “Ondernemen in de zorg”.
Voor deze bijeenkomst waren twee inhoudsdeskundigen bereid gevonden in te gaan op het thema “Financiën in de zorg” met het specifieke onderwerp “Van budget naar winst per afdeling”. Allereerst ging Hans Bonté (senior manager Cure4Finance) in op de geschiedenis van de financiering van de gezondheidzorg en daarna was het woord aan Leen Jordaan, die in ging op de werking en doelmatigheid van het model voor Resultaat Verantwoordelijke Eenheden (RVE’s). Bonté is een ervaren registeraccountant, die na zijn carrière in de openbare accountancy ruim tien jaar als financieel manager/controller werkzaam is geweest in de VVT-sector van de gezondheidzorg. Jordaan is sinds 2009 manager financiële zaken bij het Onze Lieve Vrouwe Gasthuis in Amsterdam. Hij is een ervaren consultant in economische en administratieve zaken en is thuis op het gebied van interim management in de zorgsector.

Verleden en toekomst
Bonté begint zijn terugblik op de financiering van de gezondheidzorg met de vaststelling dat er tot begin negentiende eeuw totaal geen overheidsbemoeienis was en de zorg afhankelijk was van nonnen, kwakzalverij en liefdadigheid. ‘Na 1950 ging het vrij snel’, vertelde hij. ‘Inmiddels hoef je de tv maar aan te zetten en het gaat over prestatiebekostiging in de zorg. In de westerse wereld is het heel gebruikelijk dat de zorg toegankelijk is voor iedereen. En nu Obama aan de macht is in de VS, zie je dat ook daar zorg steeds meer toegankelijk wordt.’ Met betrekking tot de totale zorgkosten benoemde Bonté dat in vijftig jaar een vertienvoudiging ten opzichte van het bruto binnenlands product heeft plaatsgevonden en de verwachting is dat dit alleen maar meer zal worden.
Bonté gaf de aanwezigen ook een blik in de toekomst. Zo verwacht hij dat zorginstellingen in de toekomst winst mogen uitkeren en dat de wettelijke contracteerplicht voor intramurale zorg in de thuiszorg verdwijnt. Ten slotte gaf Bonté zijn stelling (die voor de borrel onder leiding van Frank Mulder als basis dient voor een discussie). “De caresector (verpleeg- en verzorgingshuizen, GGZ, GZ, thuiszorg) leent zich weliswaar voor prestatiebekostiging maar niet voor marktwerking”,

Eigen verantwoordelijkheid
Jordaan begon met een toelichting van de RVE. Een unit is verantwoordelijk voor zijn eigen financiële resultaat. Iedere unit heeft een eigen begroting, resultatenrekening en zodoende ook een eigen administrateur en controller. Bepaalde onderdelen, bijvoorbeeld het debiteurenbeheer, zijn wel centraal belegd omdat dit door schaalvoordelen veel goedkoper is. Transparantie van dit soort overheadkosten is dan natuurlijk wel erg belangrijk. De zaal vroeg zich af of de unit zowel verantwoordelijk is voor de kosten als de opbrengsten. Jordaan lichtte toe dat de unit verantwoordelijk is voor zijn eigen kosten en dertig procent van het resultaat zelf mag houden. Zeventig procent gaat nu nog naar centraal, onder andere ter dekking van verliesgevende units. De verliesgevende units zullen eenmalig worden gered, maar moeten daarna hun broek zelf kunnen ophouden.  

Stellingen
Mulder leidde vervolgens de discussie in met de eerste stelling van Bonté. Hij lichtte zijn stelling vervolgens toe door te zeggen dat de marktwerking niet geschikt is voor care. Mulder vraagt zich af of dat zo is. Hij opteerde voor een gelijke basis, maar wel aangevuld met keuzemogelijkheden. ‘Wat is er mis met de keuze voor het extra betalen voor een mooie fles bourgogne op tafel? Dit is weliswaar geen volledige vrije marktwerking, maar wel een beperkte mate van.’ Vanuit de zaal werd het probleem benoemd dat het voor de klant (de patiënt) vaak niet duidelijk is wat die koopt. ‘Voorwaarde is dat je moet kunnen meten om vervolgens keuzes te kunnen maken.’
De stelling van Jordaan, “Wanneer de kaders helder zijn, is het RVE-model een
doelmatige organisatiestructuur die bijdraagt aan het stimuleren van ondernemerschap binnen de zorgsector”, diende als basis voor het tweede deel van de discussie. De zaal realiseerde zich dat het RVE-model leidt tot ondernemerschap, maar vraagt zich af of ondernemerschap ook leidt tot een hogere kwaliteit. Jordaan gaf aan dat ondernemerschap bijdraagt aan financiële beheersbaarheid en dat het de taak is van de toezichthouder (onder andere de Inspectie en de zorgverzekeraars) de kwaliteit te controleren. Jordaan introduceerde ook een tweede stelling: “Er kunnen makkelijk twintig ziekenhuizen worden gesloten, dan blijft er veel geld over, maar de overheid durft dat niet”. Tijdens de borrel bleek dat velen zich wel kunnen vinden in dit standpunt, maar zich wel afvragen of dit op korte of middel lange termijn echt gaat gebeuren.
Kortom een netwerkbijeenkomst die de aanwezigen een blik in de geschiedenis van de financiering in de zorg gaf, plus stof tot nadenken over de toepasbaarheid van marktwerking in de caresector en de toepassing van RVE’s in de zorg.

Sprekers

Dhr. Leen Jordaan
Na een rijke carrière met verschillende financiële functies in de zorgsector is Leen Jordaan nu sinds 2009 manager financiële zaken bij het Onze Lieve Vrouwe Gasthuis (OLVG) in Amsterdam.
Leen is een ervaren consultant in economische en administratieve zaken. Daarnaast is hij thuis op het gebied van interim management in de zorgsector. Zo heeft hij als interim manager binnen het Academisch Ziekenhuis Utrecht grote successen behaald met zijn expertise op het gebied van financiële vraagstukken in de zorg.  

Dhr. Hans Bonté, RA
Dhr. Hans G. Bonté RA, is senior manager bij Cure4Finance.
Hans Bonté is een ervaren registeraccountant, die na zijn carrière in de openbare accountancy ruim tien jaar als Financial manager/Controller werkzaam is geweest binnen de VVT-sector in de gezondheidszorg. Hij maakte sinds het jaar 2000 acht  jaar deel uit van het dagelijks bestuur van HEAD, vereniging van financials in de zorg en kan mede daardoor bogen op een uitgebreid netwerk in de gezondheidszorg.

laatst aangepast op: 22-06-2010 om 12:13:25